Tahvil Nedir? Tahvil Nasıl Alınır?

Tahvil nedir? Tahvil örneği ve çeşitleri nelerdir? Yatırım araçlarından biri olan ve faiz getirisi ile kazanç sağlanan tahvil nasıl alınır?

Tüm bu soruları bu yatırım aracını almak isteyen yatırımcılar sormakta ve cevaplarını merak etmekte. Ben de bu yazımda tahvil ne demek sorusunu cevaplandıracağım.

Tahvil Nedir?

Devletin veya anonim şirketlerin finansal kaynak oluşturma amacıyla çıkardığı vadesi bir yıldan uzun olan borçlanma senetlerine tahvil denir. İtibari kıymetleri eşit ve ibareleri aynı olmak zorundadır. Ticaret veya sermaye piyasası kanunlarına uygun olarak çıkarılır.

Tahvilin çıkarılma amacı ucuz ve uzun vadeli kaynak sağlamaktır. Üzerinde bulunan anapara vadesi geldiği zaman çıkaran tarafından borcunu ödemesi esasına dayanmaktadır. Şirketlerin yanı sıra devletin de tahvil çıkarma hakkı bulunmaktadır.

Tahvil faiz getirisi olan ve elinde bulundurana vadesi geldiğinde gelir elde ettiren bir yatırım aracıdır. Şirket verdiği tahvilini vade dolduğunda anaparayı ödeyerek geri alır. Yatırımcı da faiz geliri elde eder. Bu sayede şirket para ihtiyacını önceden karşılar ve genelde 6 ayda bir faiz getirisi yatırımcılara verilir.

Bununla birlikte devlet tahvil çıkarabilmektedir. Devlet de yatırımcılardan para toplar ve vade gelene kadar tahviller yatırımcılarda kalır. Devlete borç verme olarak da düşünülebilir. Temettü riski olmadığı için daha güvenilir bir yatırım aracı olarak değerlendirilmektedir.

Buradaki risk daha düşük olduğundan faiz getirisi de düşüktür. Bundan dolayı daha fazla gelir elde etmek isteyen yatırımcılar şirketlerin çıkardığı tahvilleri tercih eder. Dikkat edilmesi gereken nokta ise tahvili alınan şirketin iyi bir mali araştırması yapılması konusudur.

Şirketlerin çıkardığı tahvillerde faiz yüksekse risk de o oranda yüksektir. Diğer türlü şirket bankaya borçlanıp finansman oluştururdu. Bu yüzden faiz getirisi daha fazla olan tahvillere temkinli yaklaşmak önemlidir.

Tahvil Terimleri

Tahvili daha iyi anlayabilmek için bazı terimlere hakim olmak gerekiyor. Böylelikle yatırım yapıldığında daha doğru hareket edilebilir. Bu terimler aşağıdaki gibi sıralanabilir:

Nominal değer: Tahvil üzerinde yazan değeri gösterir. Nominal değer nedir yazımda da ayrıntılı bir şekilde anlattım. Dilerseniz yazıyı okuyup daha detaylı bilgilere ulaşabilirsiniz.

Kupon oranı: Nominal değer üzerinden yüzdelik olarak tahvilin getirisi hesaplanır. Diyelim ki %15 oranında faizle 2.000 dolar nominal değerli bir tahvilin faiz getirisi 300 dolar olmaktadır.

Vade: Nominal değerin ne zaman ödeneceğini gösteren tarihtir. Nominal değer vade bittiğinde ya da vade bitimine kadar olan sürede taksitli şekilde ödenebilmektedir.

Aşağıda bir tahvil örneği bulunmakta. Üzerinde yazan değer olan 1000 lira nominal değerdir. Faiz oranı olarak da %11 belirlenmiştir. 1974 yılında Kıbrıs Barış Harekatı için finansman ihtiyacı doğmuş ve devlet tahvili çıkarılmıştır. Devlet, doğal afet veya savaş gibi birçok nedenden dolayı tahvil çıkarabilir.

tahvil örneği

Tahvil Türleri Nelerdir?

Tahvilin birçok çeşidi bulunmaktadır. Bunlar çıkaran kuruma göre veya diğer özelliklerine göre değişiklik göstermektedir. Devlet ve özel tahviller bunlara örnek verilebilir. Tahvil çeşitlerini şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Devlet Tahvilleri: Adı üzerinde devlet tarafından çıkarılır diğer bir deyişle hazine tahvilleridir. Riski en az türdür çünkü borçlanan taraf devlettir. Parayı geri alamama diye bir sorun yoktur. Güvenilir olduğu için risk almak istemeyen yatırımcıların tercihidir. Ancak getirisi de bu nedenle düşüktür.
  • Özel Sektör Tahvilleri: Anonim şirketler tarafından çıkarılan tahvillerdir. Finansman sağlamak isteyen şirketler bu yola başvurur. Çünkü uzun vadeli olduğundan vade bitimine kadar elinde güçlü bir finansman olur. Risklidir ancak getirisi de bu nedenle yüksek olmaktadır.
  • Hamiline ve Nama Yazılı Tahviller: İsim yazılı olma şartı olmadığından isimli yani nama yazılı veya isimsiz yani hamiline yazılı şekilde çıkarılabilir. Hamiline yazılılarda kimin elindeyse bozdurma hakkı onundur.
  • Paraya Kolay Çevrilen Tahviller: Vade sonu beklenmeden paraya çevrilebilen tahvillerdir. Vadeden önce bozdurulduğunda o güne kadar olan faizi de alınabilmektedir. Bu yüzden paraya kolay çevrilen evraklardır.

Kuponlu Tahvil Nedir?

İsminden de anlaşılacağı üzere üzerinde kuponları olan türdür. Kuponlar koparılıp teslim edildiğinde faiz geliri elde edilir. Belirli dönemlerde kuponlar koparılıp verilir. 1 yıl vadeli bir tahvilin 6 ayda bir faiz ödemesi varsa altında 2 kupon bulunur.

İskontolu Tahvil Nedir?

Kupon bulunmayan türdür. Kuponsuz veya iskontolu tahvil ile faiz getirisi elde edilemez. Ancak nominal değerin üzerine iskonto yapılır ve indirimli şekilde alınır. Bu durumda kuponludan alınan faiz en başta alınmış olur.

Tahvil Nasıl Alınır?

Yatırım yapmak isteyenlerin sıkça sorduğu sorulardan biri de budur. Birikimlerini ister altın veya döviz olarak, ister faize yatırarak, ister forex veya borsada isterse tahvil alarak değerlendiren yatırımcılar bulunuyor.

Tahvil alımı yapmak aslında oldukça kolaydır. İzlenmesi gereken yol banka veya aracı kurumlar vasıtasıyla ikincil piyasalarda işlem gören borçlanma senetlerini almaktır. Bunu vadesiz yatırım hesabı ile yapabilirsiniz.

Önemli olan hangi tür tahvili alacağınıza karar vermenizdir. Aynı zamanda piyasa özelliklerini de iyi analiz etmek gerekiyor. Risk almak istemeyen bir yatırımcı özel sektör yerine devlet borçlanma senetlerini tercih etmelidir.

Aracı kurumların komisyon ve diğer aracılık ücretlerini iyi araştırın. Komisyon yüksek olursa kazancınız da o derece düşecektir. Güvenilir kaynaklardan araştırma yaparak alacağınız tahvil hakkında faiz, vade tarihi, kazanç oranı, nominal değer, temerrüt bilgileri gibi bilgileri edinin.

Size en yüksek verimi verecek tahvili bulup ona göre yatırım yapmaya çalışın. Faizi yüksek diye paranızı riskli yerlere yatırmayın.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here